Bevat Video: Video
Ankeiler: De rode lampen op de vier windmolens bij het kleine dorp Angerlo in de gemeente Zevenaar gaan zo goed als zeker nog dit jaar uit.

- De rode lampen op de vier windmolens bij het kleine dorp Angerlo in de gemeente Zevenaar gaan zo goed als zeker nog dit jaar uit. Dit tot grote opluchting van omwonenden die zeggen last te hebben van het rode licht in het donker. In plaats daarvan komt er een zogeheten ADLS-systeem dat ervoor zorgt dat de rode lampen aangaan als er een vliegtuig of helikopter nadert. Het is de eerste keer dat dit systeem daadwerkelijk toegepast gaat worden in Gelderland.

Het bedrijf Pure Energie, dat eigenaar is van de windmolens, heeft lange tijd onderzocht hoe de rode lampen veilig uit kunnen. Woordvoerder Rebecca Duinkerken: "Het is de eerste keer dat wij dit gaan doen. We zijn zeker niet over één nacht ijs gegaan. Want zo'n systeem moet natuurlijk 100 procent veilig zijn."

Het systeem dat nu geïnstalleerd is, werkt met transponders. Die reageren weer op kastjes in vliegtuigen, dus niet op radar. Wanneer een vliegtuig nadert, gaan de rode lichten op tijd aan. Wanneer er geen vliegtuigje of helikopter in de buurt is, blijven de lichten uit.

Buurtbewoners blij

Buurtbewoners hebben sinds de bouw van de vier windmolens gevraagd om het uitdoen van de lampen. Jan Jaap Tiemersma is één van die omwonenden. In het weilandje naast zijn vrijstaande huis in het buitengebied, loopt hij tussen zijn hobbyschapen. Hij geniet zichtbaar van de rust en de ruimte: "Je woont in een leefgebied, niet in een industriegebied. Je woont in het buitengebied voor de idylle, de rust. Die lampjes uit is makkelijk op te lossen, doe dat dan gewoon."

Volgens Tiemersma is het bedrijf Pure Energie niet zozeer het probleem. Het echte probleem zit volgens hem bij de provincie: "Die moet toezien op het leefgebied en dus op de leefbaarheid. Als de provincie aan de voorkant bouwers van windmolens verplicht om deze techniek in te bouwen, is er niks aan de hand. Dan zouden alle windmolenparken uitgerust kunnen worden met een systeem om de lichten uit te kunnen doen. Zo duur is dat niet, er worden miljoenen verdiend met windmolens."

Nederland loopt wat Tiemersma betreft achter en zou een voorbeeld moeten nemen aan Duitsland. Dat land verplicht met ingang van het nieuwe jaar dat alle windmolens worden uitgerust met zo'n systeem, waardoor de rode lichten uit kunnen.

De provincie Gelderland onderzoekt serieus om het rode licht te doven, maar wil dat zeker nu nog niet gaan verplichten. Gedeputeerde Ans Mol is verantwoordelijk voor Energie en Klimaat: "Omdat we het eerst proberen op vrijwillige basis, om de effecten te kunnen meten."

Er is vanuit het Rijk en de provincie geld beschikbaar voor de installatie van zo'n detectiesysteem, dat gemiddeld zo'n 50.000 euro kost. "Uit de evaluatie zal blijken of een verplichting bespreekbaar moet worden gemaakt", aldus gedeputeerde Mol.

'We doen dit voor de bewoners'

In Nederland geldt dus nu geen wettelijke verplichting om tegemoet te komen aan de wensen van de omwonenden. "We doen dit echt voor de bewoners", zegt de woordvoerder van Pure Energie: Er zijn geen regels die ons dat opleggen."

In heel Nederland is pas op één plek het systeem om de lampen veilig uit te zetten ingevoerd, in Zeeland. Volgens de Nederlandse WindEnergie Associatie, de branchevereniging van de windsector, zijn er nu zo'n 80 windparken in Nederland met rode verlichting. Ook is er nog zo'n zelfde aantal in voorbereiding en in aanleg.

Dode vogels

Naast het uitzetten van de rode lampen, bestaat er ook een systeem om de wieken helemaal stil te zetten, maar dit gaat in Angerlo niet worden toegepast. "Nee, dat laatste is nog veel duurder en vraagt ook om een andere techniek, want wieken staan natuurlijk niet in één keer stil", vertelt de woordvoerder van Pure Energie.

Uit verschillende onderzoeken blijkt dat er per turbine elk jaar gemiddeld twintig vogels tegen de wieken aanvliegen. In onder meer de provincie Zeeland is al wel een windpark uitgerust met een sensor die de molen stilzet als er vogels aankomen.