Deelnemers aan een triatlon, ze hebben met het verhaal niets te maken. Foto: ANP

Deelnemers aan een triatlon, ze hebben met het verhaal niets te maken. Foto: ANP

ARNHEM - Sportkoepel NOC*NSF in Arnhem wist van de mistanden in de triatlonsport en deed niets. Die conclusie trekken onderzoekers van het bureau Unravelling na signalen van misstanden waaraan triatleten tussen 2007 en vorig jaar werden blootgesteld. Het bestuur van de Nederlandse Triathlon Bond (NTB) biedt excuses aan.

De NTB spoorde jonge atleten aan om te trainen in Sittard bij het Nationaal Trainingscentrum (NTC), terwijl sommigen daar qua leeftijd en ontwikkeling nog niet klaar voor waren, zeggen de onderzoekers onder meer.

Jonge atleten die naar Sittard gingen, ver van huis en voor het eerst op zichzelf, kwamen in een klimaat met weinig afleiding. "Atleten waren eenzaam en verlieten ongelukkig het programma, soms met zware mentale en/of fysieke problemen, zoals eetproblematiek, depressieve gevoelens en overtraindheid", staat in het eindrapport. Ook: "Er was sprake van (...) uitsluiting, roddelen en pestgedrag."

Machtsmisbruik

Zes triatleten kregen van 2015 tot en met 2021 een A-status, maar moesten een deel van hun inkomsten delen met andere sporters. De onderzoekers noemen dit machtsmisbruik. Sommige deelnemers aan het programma kwamen hierdoor in problemen met de Belastingdienst.

In het rapport van Unravelling krijgt NOC*NSF in Arnhem zware verwijten. Samengevat: de sportkoepel NOC*NSF waar de NTB onder valt wist ervan en deed niets.

Een woordvoerder van de sportkoepel reageert schriftelijk: "NOC*NSF was ermee bekend dat door de NTB soms met een reservetopsporter, die een A-status verkreeg op basis van een geleverde teamprestatie, afspraken werden gemaakt over een afdracht ten behoeve van een collegasporter die niet in aanmerking kwam voor ondersteuning. NOC*NSF heeft onvoldoende geïnventariseerd wat de onbedoelde negatieve gevolgen hiervan konden zijn voor de betrokken sporters."

'Alles moest wijken voor de prestatie'

Directeur Alexander Vandevelde van de Zevenheuvelenloop in Nijmegen werd eind vorig jaar aangesteld als interim-voorzitter van de triatlonbond nadat het bestuur was opgestapt. Hij moet orde op zaken stellen. Hij zegt: "Er was een systeem opgebouwd dat louter oog had voor presteren. Alles moest ervoor wijken. En dat houdt niemand vol. Er is een wet in de sport die zegt: je moet net zo hard rusten als je moet trainen. Als die balans er op een gegeven moment niet meer is dan ga je stuk. Binnen de NTB was een grove misstand. Ik had dit niet kunnen verzinnen."

Oud-triatleet Eddy Lamers (44) uit Groenlo maakte nooit deel uit van de nationale selectie in Sittard, maar vertegenwoordigde Nederland wel op wereldkampioenschappen: 4 kilometer zwemmen, 120 kilometer fietsen en 30 kilometer hardlopen.

"Het viel me wel op dat veel sporters afhaakten, ze hadden het niet gered. Het lijkt op een cultuur dat medailles op één stonden en dat daar alles voor moest wijken", zegt Lamers. Hij vindt het lastig een uitspraak te doen over de mogelijke sancties voor trainers en stafleden die zich schuldig maakten aan de misstanden, sommigen werken nog op het NTC. "Het valt niet goed te praten, maar als je alles doet voor je passie, zie je dan de keerzijde nog wel? En waar was de controle daarop?"

Meldpunt

De onderzoekers spraken met 64 personen, waaronder 28 (oud-)atleten en acht ouders. NTB-voorzitter Vandevelde weet niet om welke sporters het gaat, dat ging op basis van vertrouwelijkheid en dat was voor slachtoffers een voorwaarde om mee te doen. "Er zijn triatleten die niets meer met de NTB te maken willen hebben."

De NTB, zegt Vandevelde, komt met meldpunt voor (oud-)sporters. Ook krijgen triatleten die aantoonbaar beschadigd zijn door de misstanden in Sittard een tegemoetkoming.

Deel dit artikel